GÁNH NẶNG VÀ DỰ PHÒNG SỐT XUẤT HUYẾT DENGUE Ở VIỆT NAM: ĐÁNH GIÁ VÀ Ý KIẾN CỦA CHUYÊN GIA

Phạm Ngọc Thạch1,2, Nguyễn Văn Vĩnh Châu3, Tạ Văn Trầm4, Nguyễn Tuấn Khanh1,2, Phạm Văn Tùng1,2, Trần Xuân Khánh1,5, Huỳnh Thị Kim Yến6,, Nguyễn Văn Hảo7, Lê Bửu Châu7,8, Nguyễn Thị Cẩm Hường7,8, Lê Viết Nhiệm9, Huynh Hồng Quang9, Võ Thành Luân10, Nguyễn Thành Nam4, Huỳnh Minh Trúc11, Võ Thành Nhơn12
1 Hội Truyền nhiễm Việt Nam
2 Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương
3 Liên chi hội Truyền nhiễm TP. Hồ Chí Minh
4 Bệnh viện đa khoa tỉnh Tiền Giang
5 Bệnh viện Nhiệt đới Hưng Yên
6 Liên chi hội Truyền nhiễm miền Tây
7 Đại Học Y Dược TP. Hồ Chí Minh
8 Bệnh viện Nhiệt đới TP. Hồ Chí Minh
9 Liên chi hội Truyền nhiễm miền Trung và Tây Nguyên
10 Bệnh viện Nhi Đồng 2
11 Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật tỉnh Cần Thơ
12 rung tâm Kiểm soát Bệnh tật tỉnh Tiền Giang

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Sốt xuất huyết Dengue (SXH-D) là bệnh truyền nhiễm gây dịch do virus Dengue gây nên. Virus Dengue có 4 týp huyết thanh là DEN-1, DEN-2, DEN-3 và DEN-4. Virus truyền từ người bệnh sang người lành do muỗi đốt. Muỗi Aedes aegypti là côn trùng trung gian truyền bệnh chủ yếu. Tại Việt Nam, bệnh xảy ra quanh
năm, thường gia tăng vào mùa mưa, gặp ở cả trẻ em và người lớn. SXH-D có thể diễn tiến cấp tính, dẫn đến sốc giảm thể tích tuần hoàn, rối loạn đông máu, suy tạng, đe dọa tính mạng và tử vong.
Trong thời gian gần đây, dịch bệnh có xu hướng diễn biến phức tạp trên thế giới và Việt Nam, số ca ghi nhận hàng năm đều rất cao và có xu hướng tăng, trong đó có một số lượng lớn ca mắc không được báo cáo đầy đủ. Tính chất chu kỳ dịch SXH-D thay đổi do nhiều yếu tố: Tác động của biến đổi khí hậu, đô thị hóa, nền
nhiệt độ trung bình tăng dần, gia tăng di chuyển trong nước và quốc tế.
Vắc xin TAK-003 phòng sốt xuất huyết Dengue đã được chứng minh về hiệu lực bảo vệ và tính an toàn thông qua nghiên cứu đáp ứng các tiêu chuẩn của Tổ chức Y tế Thế giới. Tại Việt Nam, vắc xin TAK-003 đã được cấp phép và chỉ định sử dụng cho người từ 4 tuổi trở lên.
Các chuyên gia Hội Truyền nhiễm Việt Nam đồng thuận về gánh nặng bệnh tật của SXH-D tại Việt Nam, dịch tễ bệnh phức tạp và có xu hướng gia tăng. Hội Truyền nhiễm Việt Nam khuyến cáo dự phòng chủ động bằng vắc xin ngừa sốt xuất huyết Dengue (TAK-003) cho người từ 4 tuổi trở lên, không yêu cầu xét nghiệm đánh giá tình trạng phơi nhiễm trước đó, nhấn mạnh việc triển khai cần đảm bảo an toàn, tiếp tục cập nhật và bổ sung dữ liệu về hiệu lực, hiệu quả và an toàn của vắc xin TAK-003 trên thế giới.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1. World Health Organization. Dengue and severe Dengue [Internet]. 2024 [cited 2024 Sep 14]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/Dengue-and-severe-Dengue.
2. World Health Organization. Global Dengue surveillance [Internet]. 2024 [cited 2024 Sep 24]. Available from: https://shiny.apps.io/global-Dengue-surveillance.
3. World Health Organization. WHO position paper on Dengue vaccines. May 2024. Available from: https://www.who.int/publications/i/item/who-position-paper-on-Dengue-vaccines-may-2024.
4. Biswal S, Borja-Tabora C, Martinez Vargas L, Velásquez H, Alera MT, Sierra V, et al. Efficacy of a
tetravalent Dengue vaccine in healthy children aged 4-16 years: a randomised, placebo-controlled, phase 3 trial. Lancet. 2020;395(10234):1423-1433.
5. Rivera L, Biswal S, Sáez-Llorens X, Reynales H, López-Medina E, Borja-Tabora C, et al. Three-year efficacy and safety of Takeda’s Dengue vaccine candidate (TAK-003). Clin Infect Dis. 2021;75(1):107-117.
6. Bộ Y tế Việt Nam. Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị sốt xuất huyết Dengue. Quyết định số 2760/QĐ- BYT. Hà Nội: Bộ Y tế; 2023.
7. Bộ Y tế Việt Nam. Hướng dẫn giám sát và phòng, chống bệnh sốt xuất huyết Dengue. Quyết định số 3711/QĐ-BYT. Hà Nội: Bộ Y tế; 2014.
8. Viện Vệ sinh Dịch tễ Trung ương. Giám sát và phòng chống côn trùng và động vật y học của một số bệnh phổ biến ở người. Hà Nội: Nhà xuất bản Y học; 2022.
9. Thông tin kê toa Qdenga được Bộ Y tế cấp phép ngày 14/05/2024. Available from: https://dichvucong.dav.gov.vn/congbothuoc.